Coaching - pytania i odpowiedzi

Pytania i odpowiedzi dotyczące coachingu można znaleźć w oryginale na stronie ICF. Dla wygody polskie tłumaczenie poniżej:

 

Czym jest profesjonalny coaching?

International Coach Federation (ICF) definiuje coaching jako partnerską współpracę z klientami w kreatywnym, skłaniającym do przemyśleń procesie, inspirującym klientów do realizowania pełni osobistego i profesjonalnego potencjału.

Jest to szczególnie ważne w obecnych czasach, w niepewnej i złożonej sytuacji. Coach widzi w kliencie eksperta w obszarze własnego życia i pracy. Wierzy, że każdy klient jest osobą kreatywną, zaradną i dojrzałą. Wychodząc z tego założenia coach podejmuje się:

  • Zrozumienia, zgłębienia i odniesienia się do tego, co klient chce osiągnąć
  • Zachęcania klienta do samopoznania
  • Wspomagania klienta w znajdowaniu rozwiązań i strategii
  • Oczekiwania od klienta odpowiedzialności i wywiązywania się z zobowiązań

Proces coachingu pomaga klientom znacznie wzmocnić pozytywne nastawienie do życia i pracy, realizować własny potencjał i doskonalić umiejętności przywódcze.

Jak ocenić, czy coaching przyniesie korzyści?

Pytając o efektywność coachingu, należy zacząć od tego, jakich korzyści się spodziewasz. Jeżeli masz jasność, co do oczekiwanych rezultatów, partnerstwo coachingowe będzie korzystne, pomoże w budowaniu strategii, która przybliży pożądane wyniki.

Coaching jest formą partnerstwa, warto zatem zapytać, czy doceniasz współpracę, odmienne poglądy i nowe perspektywy, czy Ty lub Twoja firma jesteście gotowi poświęcić czas i energię na wprowadzenie realnych zmian. Jeśli odpowiedź brzmi tak, to coaching jest skuteczną drogą rozwoju i pomoże w osiągnięciu lepszych wyników.

Czym coaching różni się od innych form pomocy?

Profesjonalny coaching koncentruje się na wyznaczaniu celów i ich realizacji oraz na wprowadzaniu zmian. Aby lepiej zrozumieć jego istotę, warto go porównać do innych profesji, które służą pomocą osobom lub organizacjom.

Psychoterapia

 

Psychoterapia zajmuje się leczeniem bólu, dysfunkcji i konfliktu we wnętrzu człowieka lub w związkach międzyludzkich. Koncentruje się na pokonywaniu trudności, które często wynikających z przeszłości i utrudniają danej osobie emocjonalne funkcjonowanie w teraźniejszości. Psychoterapia dąży do poprawy funkcjonowania psychicznego i radzenie sobie z teraźniejszością w emocjonalnie zdrowy sposób.

Coaching wspiera rozwój osobisty i zawodowy, dążenie do zmian z własnej inicjatywy, osiąganie konkretnych rezultatów. Od tych zmian zależy sukces osobisty lub zawodowy.

Coaching jest zorientowany na przyszłość. Choć pozytywne uczucia i emocje mogą być jego naturalnym wynikiem, skupia się on przede wszystkim na tworzeniu realistycznych strategii dla osiągnięcia określonych celów w pracy lub życiu osobistym. Akcent w relacji coachingowej jest na działanie, odpowiedzialność i realizację zamierzeń.

Doradztwo

Osoby lub organizacje zatrudniają konsultantów dla ich wiedzy. Chociaż podejścia konsultingowe są bardzo zróżnicowane, z reguły zakłada się, że konsultant potrafi zdiagnozować problemy i przepisać rozwiązanie, a czasami je wdrożyć.

W coachingu przyjmuje się, że osoby lub zespoły są w stanie generować własne rozwiązania, a coach służy wsparciem, proponując pomocne podejścia i modele.

Mentoring

Mentorem jest ekspert,  który oferuje mądrość i wskazówki na podstawie własnego doświadczenia. Mentoring może obejmować doradztwo, pomoc psychologiczną i szkolenie.

Proces coachingu nie obejmuje doradztwa i koncentruje się na osobistym lub grupowym określaniu i osiąganiu celów.

Szkolenia

Szkolenia opierają się na celach, określanych przez trenera lub instruktora.

Choć w procesie coachingu cele są również ustanawiane, to pochodzą one od coachowanej osoby lub zespołu i sformułowane z pomocą coacha.

Szkolenie zakłada liniową ścieżkę nauczania, która odzwierciedla wybranym program tematyczny.

Coaching jest mniej liniowy, i nie opiera się na określonym programie nauczania.

Trening sportowy

Choć w użyciu są popularne metafory sportowe, profesjonalny coaching różni się zasadniczo od treningu sportowego. Trener sportowy jest często postrzegany jako ekspert, który prowadzi i kieruje sportowców lub zespoły w oparciu o swoje doświadczenie i wiedzę.

Profesjonalni coachowie posiadają podobne cechy, lecz kierują się w swojej pracy wiedzą i doświadczeniem coachowanej osoby lub zespołu. Dodatkowo profesjonalny coaching, w przeciwieństwie do treningu sportowego, nie koncentrują się na zachowaniach, które są błędne lub niewłaściwie. Zamiast tego identyfikuje możliwości rozwojowe, wynikające z indywidualnych atutów i możliwości.

Jakie są typowe powody zaangażowania coacha?

Niektóre powody, dla których osoby indywidualne lub zespoły angażują coacha:

  • W obliczu pilnej, interesującej, ekscytującej możliwości  (wyzwania, trudnego do zrealizowania celu lub sposobności)
  • Wobec braku dostatecznej wiedzy, umiejętności, zasobów, czy też wiary we własne siły
  • Kiedy zależy nam na szybszym osiągnięciu pożądanych rezultatów
  • Kiedy dokonujemy wyborów i chcemy mieć więcej jasności
  • Aby zwiększyć prawdopodobieństwo sukcesu przedsięwzięcia
  • Aby uniknąć niepożądanych konsekwencji braku równowagi między pracą a życiem osobistym
  • Aby określić własne atuty i znaleźć sposób ich wykorzystania

Co powoduje gwałtowny rozwój branży coachingu?

Popularność coaching znacznie wzrosła z wielu powodów:

  • W środowisku biznesowym zachodzą szybkie zmiany
  • Redukcja zatrudnienia, restrukturyzacja, fuzje i inne zmiany organizacyjne radykalnie zmieniły charakter tradycyjnej umowy o pracę. Firmy nie mogą już osiągać zadowalających wyników przy zastosowaniu tradycyjnego podejścia do zarządzania
  • Niedobór talentów w niektórych branżach skłania firmy do inwestowania w rozwój wybranych pracowników
  • Ze względu na wymóg konkurencyjności rośnie sprzeczność pomiędzy tym, do czego menedżerowie zostali przygotowani, a ich rzeczywistymi zadaniami
  • W obliczu niepewności zatrudnienia i zwiększonej presji w miejscu pracy pracownicy starają się wykonywać zadania lepiej, niż kiedykolwiek wcześniej
  • Firmom zależy na tworzeniu zintegrowanego środowiska, promującego współpracę, aby osiągać strategiczne cele biznesowe oraz utrzymywać wysoki poziom satysfakcji klientów
  • Osoby, które doświadczyły znacznych korzyści w coachingu, mówią o tym szerzej
  • Coraz więcej osób uważa, że powinni przyjąć całkowitą odpowiedzialność za własne życie. Właśnie w tym pomaga im coaching

Krótko mówiąc, coaching pomaga osobom i firmom koncentrować się na tym, co najważniejsze w życiu i biznesie, dlatego branża coachingowa dynamicznie się rozwija.

Na czym polega coaching? Jak przebiega ten proces?

Coaching rozpoczyna się zazwyczaj od osobistej rozmowy (twarzą w twarz, przez Internet lub przez telefon). Celem rozmowy jest poznanie aktualnych możliwości i wyzwań stojących przed klientem (lub organizacją), określenie zakresu współpracy, priorytetów oraz pożądanych efektów.

Kolejne sesje coachingowe mogą mieć formę spotkań lub rozmów telefonicznych, zajmujących tyle czasu, ile ustalono wcześniej. Klient może być poproszony, aby między zaplanowanymi sesjami wykonał konkretne działania, wspierające osiągnięcie jego własnych, priorytetowych celów. Coach może zapewnić dodatkowe pomoce w postaci artykułów, listy kontrolnych, narzędzi i modeli wspierających myślenie i działanie. Czas trwania relacji coachingowej różni się w zależności od potrzeb i preferencji.

  • Metody oceny: Dostępne są różne narzędzia wspierające proces coachingu, stosowane w zależności od potrzeb i sytuacji klienta lub firmy. Narzędzia te dostarczają obiektywnych informacji, rozwijają samoświadomość klienta, a także zrozumienie innych ludzi i ich sytuacji. Stanowią one punkt odniesienia przy formułowaniu celów i wyborze efektywnych strategii, oraz służą do oceny postępów.
  • Pojęcia, modele i zasady: Wiele różnych koncepcji, modeli i zasad, zaczerpniętych z nauk behawioralnych, literatury, tradycji duchowych, zarządzania, sztuki, nauk humanistycznych, może być włączonych do rozmowy coachingowej. Ich celem jest zwiększenie samoświadomości, lepsze zrozumienie innych, zmiana perspektywy, zachęta do świeżego spojrzenia, ujrzenie w nowym świetle możliwości i wyzwań, oraz zainspirowanie klienta do podjęcia właściwych działań.
  • Podejście afirmujące: Coaching jest oparty na postawie afirmującej. Akcentuje to, co jest dobre, co działa, co jest pożądane, łącznie ze środkami do celu. Stosując podejście afirmujące, coach modeluje metody i umiejętności, służące skutecznej, konstruktywnej komunikacji. On lub ona stosuje metodę odkrywania przez zapytywanie, proaktywne (w przeciwieństwie do reaktywnego) podejście do możliwości i wyzwań, konstruktywne interpretowanie obserwacji i informacji zwrotnych dla wywołania pozytywnej reakcji u innych, oraz wizję sukcesu w przeciwieństwie do koncentrowania się na problemach. Podejście afirmujące jest łatwe do zrozumienia i stosowania, a jego efekt może być głęboki, otwierający nowe możliwości i pobudzający do działania.

Jak długo trwa coaching?

Czas trwania coachingu zależy od preferencji danej osoby lub zespołu. W przypadku niektórych rodzajów skoncentowanego coachingu trzy do sześciu miesięcy pracy może wystarczyć. W przypadku innych typów coachingu klient może uznać za korzystne, aby pracować z coachem przez dłuższy okres.

Czynniki, które mogą mieć wpływ na długość coachingu to: rodzaje celów, preferowany sposób pracy osoby lub zespołu, częstotliwość spotkań coachingowych oraz dostępność środków na pokrycie kosztów coachingu.

Jak osiągnąć dobrze funkcjonujące partnerstwo z coachem?

Ogólnie mówiąc, rozpoczynając coaching bądź gotowy, aby wspólnie zaprojektować współpracę z coachem. Pomyśl o dobrej współpracy, której obecnie doświadczasz w pracy lub w życiu osobistym. Spójrz, jak zbudowałeś ten związek, i co jest dla Ciebie ważne w temacie partnerstwa. Te same aspekty należy włączyć w relację coachingową.

Jeszcze kilka wskazówek:

  • Porozmawiaj z więcej niż jednym coachem, aby określić z kim się dobrze czujesz i doświadczasz harmonii. Coachowie są przyzwyczajeni do wywiadów. Wstępne rozmowy tego typu są zwykle bezpłatne.
  • Szukaj podobieństw i różnic w sposobie bycia między Tobą a coachem. Pomyśl, jak te aspekty będą wspierać Twój rozwój osobisty lub rozwój Twojego zespołu.
  • Omów swoje cele coachingowe w kontekście specjalizacji coacha lub jego preferowanego sposobu pracy
  • Porozmawiaj z coachem, co należy zrobić, jeśli poczujesz, że sprawy nie idą w dobrym kierunku. Przed rozpoczęciem coachingu umów się z coachem, jak postępować, jeśli będziesz miał pytania lub pojawią się problemy

Pamiętaj, że coaching to partnerstwo, bądź zatem asertywnym, rozmawiając z coachem na temat wszelkich problemów

Za co jest odpowiedzialny coach, a za co klient w ramach partnerstwa coachingowego?

Zakres odpowiedzialności coacha:

  • Coach zapewnia obiektywną ocenę oraz obserwacje, które rozwijają samoświadomość klienta lub zespołu
  • Uważnie słucha, aby w pełni zrozumieć sytuację klienta lub zespołu
  • Pełni rolę aktywnego słuchacza w procesie odkrywania możliwości i podejmowania decyzji
  • Akcentuje szanse i możliwości, zachęcając do wysiłku i podejmowania wyzwań spójnych z mocnymi stronami i aspiracjami klienta
  • Zachęca do nowego sposobu myślenia, ukazującego nowe perspektywy
  • Wskazuje na nieuświadomione przez klienta aspekty, aby ujawnić nowe możliwości i wspierać tworzenie alternatywnych scenariuszy
  • Utrzymuje profesjonalne granice w relacji coachingowej, w tym poufność, i przestrzega kodeksu etyki zawodowej
     

Zakres odpowiedzialności klienta:

  • Klient wybiera tematu coachingu, opierając się na celach, które są dla niego osobiście ważne
  • Wykorzystuje oceny i spostrzeżenia coacha, aby rozwijajać samoświadomość i zrozumienie innych
  • Nastawia się na osiągnięcie sukcesu osobistego lub organizacyjnego
  • Bierze pełną odpowiedzialność za swoje decyzje i działania
  • Wykorzystuje proces coachingu, aby uczyć się myśleć w kategoriach nowych możliwości i nowych perspektyw
  • Podejmuje odważne działania, spójne z osobistymi celami i aspiracjami
  • Stosuje zarówno szeroką, ogólną perspektywę, jak i perspektywę służącą rozwiązywaniu problemów
  • Przyswaja sobie narzędzia, koncepcje, modele i zasady zaproponowane przez coacha i angażuje się w realizację efektywnych działań

Czego wymaga coaching od klienta?

Rezultaty coaching zależą od szeregu czynników, których wspólnym mianownikiem jest intencja.

W szczególności, jako klient powinieneś:

  • Skupić się na sobie, na trudnych pytaniach, na obiektywnej prawdzie i oczekiwanym sukcesie
  • Zwracać uwagę na zachowania i komunikaty innych ludzi
  • Wsłuchiwać się w głos intuicji, obserwować własne założenia, osądy i tonu głosu, kiedy mówisz
  • Kwestionować aktualne postawy, przekonania i zachowania, otwierając się na nowe, które lepiej posłużą Twoim celom
  • Starać się wykorzystywać swoje mocne strony i pokonywać ograniczenia, wzmacniając w sobie postawę zwycięzcy
  • Podejmować zdecydowane działania pomimo poczucia dyskomfortu i niepewności po to, aby osiągać ponadprzeciętne rezultaty
  • Pamiętać o współczuciu dla samego siebie, kiedy się uczysz i doświadczasz niepowodzeń, jednocześnie okazując współczucie innym, którzy są w  podobnej sytuacji
  • Nie brać samego siebie zbyt poważnie; przy pomocy humoru starać się tworzyć lżejszy, pogodniejszy nastrój w każdej sytuacji
  • Zachować spokój w obliczu niespełnionych oczekiwań i rozczarowań, unikając emocjonalnej reaktywności
  • Mieć odwagę sięgać po więcej niż do tej pory, jednocześnie badając siebie - obiektywnie i bez obawy

Co jest miarą sukcesu w coachingu?

Efektywność coachingu można oceniać na dwa sposoby: biorąc pod uwagę zewnętrzne czynniki wydajności, albo wewnętrzne wskaźniki sukcesu. Najlepiej jest wziąć pod uwagę obie kategorie.

Przykłady czynników zewnętrznych: osiągnięcie celów coachingowych (ustalonych na początku relacji coachingowej), zwiększenie dochodów / przychodów, otrzymanie awansu, pozytywna ocena od wybranych współpracowników (np. bezpośrednich podwładnych, współpracowników, klientów, szefa), pozytywna samoocena, dane dotyczące osobistej lub organizacyjnej wydajności (np. produktywność, efektywność). Należy wybierać te czynniki zewnętrzne, które klient już monitoruje, i na które ma bezpośredni wpływ.

Wskaźniki wewnętrzne to dane uzyskane przy pomocy kwestionariuszy do samooceny, stosowane na początku coachingu i w regularnych odstępach czasu, zmiany w samoświadomości i zrozumieniu innych ludzi, zmiany w myśleniu, prowadzące do skuteczniejszych działań oraz zmiany stanu emocjonalnego, sprzyjające większej pewności siebie.

Jakie czynniki należy wziąć pod uwagę rozważając inwestycję w coaching?

Praca z coachem wymaga osobistego zaangażowania, czasu i energii, stanowi także zobowiązanie finansowe. Opłaty za coaching zależą od rodzaju coachingu oraz doświadczenia coacha. Należy rozważyć zarówno potencjalne korzyści, jak i czas, przeznaczony na coachingu.

Ponieważ relacja coachingowa opiera się na klarownej komunikacji, wszelkie pytania czy wątpliwości dotyczące finansów powinny zostać wyjaśnione w trakcie wstępnych rozmów, zanim zostanie zawarta umowa. Usługa ICF Coach Referral Service pozwala na wyszukanie coacha na podstawie szereg przymiotów, łącznie z wysokością wynagrodzenia.